Các loại hoa hồng chùm: 3 nhóm và cách nhận biết qua nụ
Hoa hồng chùm là những giống cho nhiều nụ mọc chung trên một cuống, nở gần như cùng lúc thành một mảng màu. Nhận ra chúng rất dễ: nhìn đầu cành, thấy một cụm nụ san sát thay vì một nụ đứng lẻ thì đó là hồng chùm.
Về nhóm, các nhà vườn thường xếp hồng chùm theo dạng cây thành ba nhóm: dạng bụi, dạng leo và mini. Cách xếp này tiện vì nó quyết định chỗ trồng, kiểu tỉa và giàn đỡ, chứ không dính gì tới màu hoa.
Hoa chùm chỉ là một cách xếp theo kiểu ra hoa. Bức tranh đầy đủ theo dạng cây, kiểu ra hoa, nguồn gốc và đặc tính có ở bài các loại hoa hồng và cách phân nhóm.
Điểm khác lớn nhất khi chăm là khâu tỉa. Hồng hoa đơn tỉa từng cành, hồng chùm phải cắt cả chùm sau khi tàn, cắt sớm thì lứa sau về nhanh hơn.
Bài này đi lần lượt: cách nhận biết, ba nhóm, chọn giống cho vườn nhà và cách tỉa. Anh chị đọc xong là biết mình đang muốn trồng nhóm nào.
Hoa hồng chùm là gì, khác hồng hoa đơn ra sao?
Hoa hồng chùm là nhóm giống ra hoa theo cụm, nhiều bông chung một cuống chính. Hồng hoa đơn thì mỗi cành cho đúng một bông, cuống dài, bông thường to hơn. Đây là khác biệt về cách ra hoa, không phải về giống tốt hay xấu.
Để thấy rõ, anh chị nhìn vào ba chỗ sau.
Thứ nhất là đầu cành. Hồng chùm cho một cụm nụ, có khi năm bảy nụ trở lên, xếp quanh một nụ giữa. Hồng hoa đơn chỉ có một nụ, đứng riêng.
Thứ hai là kích thước bông. Cây phải chia dinh dưỡng cho nhiều bông nên bông hồng chùm thường nhỏ hơn bông hồng hoa đơn cùng cỡ cây. Bù lại số lượng nhiều hơn hẳn.
Thứ ba là cách nở. Hồng chùm nở rộ gần như cùng lúc, nhìn xa thành một mảng màu. Hồng hoa đơn nở lẻ, kéo dài ngày hơn, hợp để cắt cành cắm bình.
Một lưu ý nhỏ: nhiều giống nằm ở giữa, tức vừa cho cành một bông vừa cho cành nhiều bông tuỳ sức cây. Cành khoẻ thì ra chùm, cành yếu thì ra bông lẻ. Nên đừng ngạc nhiên nếu cùng một cây mà hai kiểu cùng xuất hiện.
Các loại hoa hồng chùm chia thành mấy nhóm?
Chia theo dạng cây thì có ba nhóm chính: hồng chùm dạng bụi, hồng chùm dạng leo và hồng chùm mini. Cách chia này dựa vào dáng cây và chỗ trồng, là thứ anh chị cần quyết trước khi chọn màu.
| Nhóm | Dáng cây | Chỗ trồng hợp |
|---|---|---|
| Hồng chùm dạng bụi | Bụi đứng, tán gọn | Luống vườn, chậu lớn |
| Hồng chùm dạng leo | Cành vươn dài, cần tựa | Giàn, hàng rào, cổng |
| Hồng chùm mini | Cây thấp, bông nhỏ | Chậu nhỏ, ban công |
Hồng chùm dạng bụi
Đây là nhóm phổ biến nhất và cũng dễ chăm nhất cho người mới. Cây mọc thành bụi đứng, tán gọn, trồng luống hay trồng chậu lớn đều được, không cần giàn.
Nhóm này hợp với anh chị muốn có mảng màu ổn định ngoài vườn mà không phải dựng gì thêm. Cây cao vừa tầm tay nên tỉa và cắt hoa cũng nhẹ nhàng. Phần dáng cây bụi và cách nó khác hồng leo hay thân gỗ, anh chị xem kỹ ở bài bụi hoa hồng khác hồng leo và thân gỗ ra sao.
Hồng chùm dạng leo và hồng chùm mini
Hồng chùm dạng leo cho cành vươn dài, phải có giàn hoặc hàng rào để bám. Đổi lại khi cây đủ tuổi thì cả mảng giàn phủ hoa, đây là hiệu quả thị giác mạnh nhất trong ba nhóm. Phần chọn cây giống leo khoẻ nằm ở bài cây hồng leo đặc điểm và cách chọn cây giống khoẻ.
Hồng chùm mini thì ngược lại, cây thấp, bông nhỏ, chùm nhỏ, hợp chậu để ban công hoặc bệ cửa sổ. Nhà phố ít nắng trực tiếp thì nhóm này dễ xoay xở nhất. Anh chị xem thêm ở bài top 5 giống hoa hồng mini đáng trồng.
Chọn hoa hồng chùm nào cho vườn nhà?
Chọn theo ba bước: quyết chỗ trồng trước, rồi tới dáng cây, cuối cùng mới tới màu và hương. Làm ngược lại, tức mê màu rồi mới tính chỗ, là lý do nhiều vườn mua về không biết đặt đâu.
Ở vườn Kobeta Garden, một giống chùm dạng bụi đang được hỏi nhiều là hoa hồng Fruit. Đây là giống của Rosa Orientis, nhà lai tạo hoa hồng của Nhật, do Takunori Kimura lai tạo năm 2015. Mô tả giống ghi cây dạng bụi vừa, cành khoẻ cho nhiều chùm hoa, và hoa nở liên tục suốt các mùa.
Điểm đáng chú ý ở giống này là chữ cành khoẻ trong mô tả. Với hồng chùm, sức cành quyết định chùm to hay nhỏ, vì cả chùm nụ treo trên đúng một cuống. Cành yếu thì chùm thưa, có khi chỉ ra bông lẻ.
Nếu anh chị thích hướng hồng Anh, thì David Austin Roses, nhà lai tạo hoa hồng của Anh, cũng có nhiều giống ra chùm. Vườn đã có sẵn hai bài giới thiệu nhóm này: top 7 giống hoa hồng chùm của David Austin và 3 giống hoa hồng chùm từ David Austin và Rosa Orientis.
Một lời thật: tình trạng còn hàng của từng giống thay đổi theo lứa cây, nên anh chị nhắm được giống nào thì hỏi trước cho chắc.
Tỉa và chăm hồng chùm khác hồng hoa đơn chỗ nào?
Khác chủ yếu ở hai việc: cách cắt sau khi hoa tàn, và cách chia dinh dưỡng cho một cành đang nuôi nhiều bông. Nắm hai việc này thì cây cho lứa đều.
Cắt cả chùm sau khi tàn
Với hồng hoa đơn, hoa tàn thì cắt cành đó xuống dưới vài tầng lá. Với hồng chùm, không chờ từng bông trong chùm tàn hết rồi mới cắt. Trong một chùm luôn có bông nở trước bông nở sau, chờ đủ thì chùm đã xấu từ lâu.
Cách làm gọn hơn: khi phần lớn bông trong chùm đã tàn, cắt nguyên cả cuống chùm xuống dưới, tại vị trí có lá khoẻ. Cây dồn sức sang cành mới thay vì nuôi nốt mấy bông tàn.
Bón và tưới cho cành đủ sức
Một cành nuôi cả chùm thì cần nền dinh dưỡng đều hơn là những cú bón dồn. Bón lượng vừa, chia nhiều lần, giữ ẩm đều, cây sẽ ra cành mập và chùm dày hơn.
Tưới thì tưới vào gốc, tránh tưới ướt đẫm cả chùm nụ, nhất là vào chiều tối. Chùm nụ san sát nhau nên nước đọng lâu khô hơn hẳn so với bông lẻ.
Câu hỏi thường gặp về hoa hồng chùm
Hồng chùm có thơm không? Tuỳ giống, không tuỳ việc nó ra chùm hay ra bông lẻ. Có giống chùm rất thơm, có giống gần như không hương, anh chị hỏi theo từng giống cụ thể.
Một chùm thường có mấy bông? Không có con số cố định, phụ thuộc giống và sức cành. Cùng một cây, cành khoẻ cho chùm dày, cành yếu cho chùm thưa hoặc chỉ một bông.
Hồng chùm trồng chậu được không? Được, nhóm dạng bụi và nhóm mini đều trồng chậu tốt. Nhóm leo thì trồng chậu vẫn sống nhưng phải có giàn và chậu đủ lớn.
Hồng chùm có cắt cắm bình được không? Được, và cắm cả chùm nhìn rất đầy. Chỉ là bông nhỏ hơn hồng hoa đơn nên kiểu cắm sẽ khác.
Người mới nên bắt đầu từ nhóm nào? Nhóm chùm dạng bụi, vì không cần dựng giàn, tỉa dễ và nhìn thấy kết quả nhanh.
Anh chị muốn được tư vấn chọn giống hồng chùm hợp với chỗ trồng và điều kiện nắng của nhà mình, hoặc hỏi lứa cây hiện có, gọi 0938 117 908. Nói rõ trồng chậu hay trồng đất, ban công hay sân vườn, nắng mấy tiếng một ngày thì bên vườn tư vấn sát hơn.
