Chậu hoa hồng: chọn cỡ mấy tấc theo tuổi cây, khi nào sang chậu
Chậu hoa hồng chọn theo tuổi cây chứ không chọn theo chỗ trống ngoài ban công. Cây mới ghép 3 đến 6 tháng hợp với chậu miệng 15 đến 20cm. Cây một năm lên chậu 20 đến 25cm. Cây từ hai năm trở lên mới cần chậu 30 đến 35cm.
Chất liệu thì chậu nhựa dày và chậu đất nung đều dùng tốt, miễn là đáy có lỗ thoát và chậu được kê lên khỏi mặt sàn. Chậu men bịt kín là thứ anh chị nên tránh trong mùa mưa.
Dấu hiệu cần sang chậu khá rõ: rễ chui ra lỗ đáy, tưới nước rút quá nhanh như tưới vào cát, cây ra hoa nhỏ dần dù vẫn bón đều. Gặp ba dấu đó là chậu đã chật.
Bài này nói gọn bốn việc: chọn cỡ chậu theo tuổi cây, chọn chất liệu, tránh mấy sai lầm hay gặp, và sang chậu vào lúc nào cho cây không bị sốc.
Chậu hoa hồng nên chọn cỡ nào theo tuổi cây?
Nguyên tắc là chậu chỉ lớn hơn bầu rễ hiện tại một cỡ, không lớn hơn nhiều. Cây hồng ưa bộ rễ bám kín đất quanh bầu, chậu rộng quá thì phần đất thừa giữ nước lâu và rễ dễ bị úng.
Từ nguyên tắc đó, anh chị chiếu theo bảng dưới đây khi mua chậu.
| Tuổi cây | Đường kính miệng | Thể tích chậu |
|---|---|---|
| Cây mới ghép, 3 đến 6 tháng | 15 đến 20cm | 3 đến 5 lít |
| Cây 1 năm | 20 đến 25cm | 7 đến 10 lít |
| Cây 2 năm trở lên | 30 đến 35cm | 18 đến 25 lít |
| Hồng leo, thân gỗ lớn | 40 đến 50cm | 40 đến 60 lít |
Đây là mức đúc kết từ cách lên chậu ở vườn, không phải con số cố định. Cây khoẻ, bộ rễ đầy sớm thì lên cỡ sớm hơn một nhịp cũng được.
Riêng hồng thân gỗ có dáng cao và tán nặng nên ngoài thể tích còn phải tính tới độ vững. Phần này anh chị xem kỹ trong bài hoa hồng thân gỗ trồng chậu, chọn chậu mấy tấc và đất trộn gì.
Chất liệu chậu nào hợp với hoa hồng?
Ba chất liệu thường gặp là nhựa, đất nung và men sứ. Cả ba đều trồng được hồng, khác nhau ở tốc độ thoát hơi nước qua thành chậu và ở độ nóng khi nắng gắt.
Cụ thể từng loại như sau.
Chậu nhựa dày
Chậu nhựa nhẹ, dễ di chuyển theo nắng, giữ ẩm khá đều và giá mềm nhất trong ba loại. Nhược điểm là nhựa mỏng phơi nắng lâu sẽ giòn và nứt, nên anh chị chọn loại nhựa dày, thành cứng, bóp vào không móp.
Chậu nhựa tối màu đặt ngoài nắng trưa sẽ nóng phần đất sát thành chậu. Cách đơn giản là kê chậu lên chân hoặc đặt sát nhau thành cụm để che bớt thành chậu cho nhau.
Loại chậu vuông ROSA GARDEN ở vườn là chậu nhựa dày dáng vuông, đáy có lỗ thoát sẵn, xếp sát nhau không tốn chỗ nên hợp với ban công và sân thượng.
Chậu đất nung và chậu men
Đất nung thoát hơi nước qua thành chậu nên đất trong chậu khô nhanh hơn, rễ thoáng hơn. Đổi lại mùa nắng anh chị phải tưới dày hơn, và chậu nặng, vỡ khi va chạm.
Chậu men phủ kín men cả trong lẫn ngoài thì gần như không thoát hơi qua thành. Dùng chậu men trong mùa mưa mà đáy ít lỗ thì đất trong chậu ẩm rất lâu, rễ dễ thối. Muốn dùng chậu men cho đẹp thì nên dùng làm chậu ngoài, bên trong đặt một chậu nhựa có lỗ.
Những sai lầm hay gặp khi chọn chậu
Sai lầm tốn cây nhất là mua sẵn chậu thật to cho cây con để khỏi phải thay. Chậu to chứa nhiều đất, mà bộ rễ cây con chưa hút hết lượng nước trong khối đất đó, phần đất ngoài rìa cứ ẩm hoài và rễ mới đâm tới đâu là gặp đất úng tới đó.
Mấy lỗi còn lại nhẹ hơn nhưng cũng hay gặp.
Chậu không có lỗ thoát mà chỉ lót một lớp sỏi dưới đáy là lỗi thứ hai. Lớp sỏi không làm nước biến mất, nó chỉ dồn nước xuống đáy thành một vũng, rễ chạm tới là hỏng. Chậu nào cũng phải có lỗ, thiếu thì khoan thêm.
Lỗi thứ ba là đặt chậu sát mặt sàn. Nước đọng dưới đáy không thoát được, lâu ngày rêu bám bịt luôn lỗ thoát. Kê chậu lên vài viên gạch hoặc chân kê là xong.
Lỗi thứ tư là sang chậu đúng lúc cây đang ra nụ. Lúc đó cây đang dồn sức nuôi hoa, động vào rễ thì nụ teo và rụng.
Khi nào cần sang chậu và sang thế nào?
Thời điểm tốt nhất để sang chậu là sau khi cây vừa tàn một đợt hoa và anh chị vừa cắt tỉa xong. Lúc đó cây đang ở nhịp nghỉ, tán đã gọn, động vào rễ thì cây phục hồi nhanh.
Trước khi sang, anh chị chuẩn bị sẵn giá thể và làm theo mấy bước dưới đây.
Tưới đẫm chậu cũ trước một buổi cho đất kết lại, lấy cây ra sẽ ít vỡ bầu. Bóp nhẹ quanh thành chậu rồi nghiêng chậu lấy cây ra, không cầm thân giật lên. Gỡ bớt lớp rễ xoắn vòng quanh đáy bầu, cắt bỏ rễ đen thối nếu có.
Cho một lớp giá thể xuống đáy chậu mới, đặt bầu vào sao cho mặt bầu thấp hơn miệng chậu khoảng 2 đến 3cm, rồi chèn giá thể quanh bầu và ấn vừa tay. Tưới đẫm một lần cho giá thể ôm sát bầu, sau đó để cây vào chỗ mát vài ngày rồi mới đưa ra nắng lại.
Giá thể dùng để chèn nên là loại tơi và thoát nước nhanh. Vườn đang dùng giá thể trồng hoa hồng PROFI MIX bao 50L cho việc lên chậu và sang chậu. Anh chị nào muốn tự phối trộn thì xem ba công thức trong bài giá thể trồng hoa hồng chuẩn và cách phối trộn.
Chậu xong rồi thì đất trộn gì, tưới ra sao?
Chậu chỉ là cái vỏ, thứ quyết định bộ rễ vẫn là giá thể bên trong và nhịp tưới. Một chậu tốt mà nhồi đất thịt nặng thì vẫn úng như thường.
Tỷ lệ trộn và vai trò của mụn dừa
Giá thể cho hồng cần tơi, giữ ẩm vừa phải và thoát nước nhanh. Mụn dừa là thành phần quen thuộc nhưng phải xả chát kỹ trước khi dùng, nếu không chất chát còn lại sẽ hãm rễ. Cách xả và tỷ lệ trộn hợp lý nằm trong bài mụn dừa trồng hoa hồng, xả chát 3 đến 5 lần, trộn 40% là vừa.
Tưới theo chậu chứ không tưới theo lịch
Chậu nhỏ khô nhanh hơn chậu lớn, chậu đất nung khô nhanh hơn chậu nhựa. Vì vậy tưới theo lịch cố định sẽ có chậu thừa nước và chậu thiếu nước cùng lúc. Cách chắc ăn là thọc ngón tay sâu khoảng hai đốt vào giá thể, thấy còn ẩm thì chưa tưới.
Anh chị nào đang trồng trong chậu nhỏ ở ban công thì xem thêm bài trồng hoa hồng trong chậu nhỏ vẫn phát triển tốt.
Câu hỏi thường gặp về chậu hoa hồng
Cây hồng mới mua về có cần sang chậu ngay không?
Không nên sang ngay. Để cây ổn định ở chỗ mát khoảng một đến hai tuần cho quen khí hậu vườn nhà rồi mới sang chậu.
Chậu bao nhiêu lít là đủ cho cây hồng trưởng thành?
Cây từ hai năm trở lên thường cần chậu 18 đến 25 lít. Hồng leo và hồng thân gỗ tán lớn thì cần 40 lít trở lên.
Có nên lót sỏi dưới đáy chậu không?
Lót sỏi không thay được lỗ thoát nước. Nếu chậu đã có lỗ đủ và được kê cao thì không cần lót thêm sỏi.
Một năm sang chậu mấy lần?
Cây con đang lớn nhanh có thể lên chậu hai lần trong năm đầu. Cây đã trưởng thành thì một đến hai năm thay giá thể và lên chậu một lần là đủ.
Cần tư vấn chọn chậu cho vườn nhà
Mỗi ban công một hướng nắng, mỗi giống hồng một kiểu tán, nên cỡ chậu hợp lý cũng khác nhau. Anh chị muốn được tư vấn chọn chậu và giá thể cho đúng cây đang trồng, gọi 0938 117 908 để vườn hỗ trợ trực tiếp.
