Hạt giống hoa hồng: cây con không giống mẹ, chọn cây ghép thay

Hoa hồng có hạt thật, nhưng hạt giống hoa hồng gieo lên hầu như không ra đúng cây mẹ. Hạt là kết quả của thụ phấn giữa hai cây, nên cây con mang tính của cả hai, màu hoa và dạng cây đều lệch khỏi giống ban đầu.

Vì vậy các nhà vườn khắp thế giới nhân giống hồng bằng ghép mắt hoặc giâm cành. Hai cách này lấy đúng mô của cây mẹ nên cây con là bản sao, ra hoa giống hệt cây gốc, và anh chị biết trước mình sẽ được cây thế nào.

Gieo hạt vẫn có chỗ dùng: người lai tạo gieo hàng nghìn hạt để tìm ra một cây mới. Nhà vườn chơi hoa muốn đúng một giống cụ thể thì nên chọn cây đã nhân giống sẵn. Muốn xem trước các nhóm giống thì đọc bài hoa hồng ngoại gồm 3 nhóm giống phổ biến.

Nói ngay cho rõ: vườn Kobeta không bán hạt giống hoa hồng. Bài này nói thật về hạt, chỉ luôn bốn bước gieo cho anh chị nào muốn thử cho vui, rồi mới nói tới cây giống của vườn. Sau đây là chuyện quả hồng và hạt bên trong.

Hoa hồng có hạt giống không, hạt lấy từ đâu?

Có. Hoa hồng thụ phấn xong thì đậu quả, quả chín đỏ hoặc cam, bên trong có từ vài hạt tới vài chục hạt. Đây là hạt thật, gieo được, chỉ có điều cây con không giữ đúng giống của cây mẹ.

Đã nói tới hạt thật thì phải tách hai nguồn hạt mà anh chị hay gặp, vì hai nguồn này khác nhau rất xa.

Quả hồng và hạt bên trong

Quả hồng hình thành khi hoa không được cắt bỏ sau khi tàn. Cuống phình lên, đổi màu dần rồi chín. Ai chăm hồng theo lối cắt hoa tàn đều đặn thì gần như không thấy quả, vì cây đã được cắt trước lúc đậu quả.

Cần lưu ý một chuyện: để cây đậu quả là để cây dồn sức nuôi hạt, nên đợt hoa sau thường ít và nhỏ hơn. Muốn lấy hạt thì chọn một vài cành, đừng để cả bụi đậu quả.

Hạt bán sẵn trên sàn khó truy nguồn gốc

Hạt rao bán trên các sàn thường ghi tên giống ngoại cùng hình hoa rất đẹp, nhưng không kèm được thứ quan trọng nhất là gốc gác của hạt. Hạt của giống nào, cây mẹ thụ phấn với cây nào, thu năm nào, bảo quản ra sao, đều không kiểm được.

Thêm nữa, ngay cả khi hạt thật đúng là hạt hồng, cây mọc lên vẫn không phải giống ghi trên gói. Đó là bản chất của hạt, không phải lỗi của người bán. Anh chị đang tìm đúng một giống cụ thể thì xem cách vườn xử lý ca tương tự trong bài hoa hồng Juliet, giống cắt cành và mua gì thay.

Vì sao gieo hạt giống hoa hồng ra cây không giống cây mẹ?

Vì hạt là con của hai cây, còn cành ghép là bản sao của một cây. Hạt nhận một nửa tính trạng từ cây mẹ và một nửa từ cây cho phấn, nên màu hoa, số cánh, hương và dạng cây đều có thể khác.

Để thấy rõ khoảng cách giữa hai cách nhân giống, anh chị xem bảng dưới.

Hạt là con của hai cây, cành ghép là bản sao

Các giống hồng chơi vườn đều là giống lai, tổ tiên rất pha trộn. Khi lai tiếp một lần nữa qua hạt, những tính trạng lặn giấu bên trong có dịp lộ ra. Đó là lý do một cây mẹ hoa tím đầy cánh vẫn cho cây con hoa hồng nhạt ít cánh.

Ghép mắt và giâm cành thì ngược lại. Mắt ghép hay đoạn cành là mô của chính cây mẹ, nên cây con mang đúng bộ tính trạng đó. Nhờ vậy một giống ra đời ở Anh hay ở Nhật vẫn cho hoa đúng như vậy khi trồng ở Việt Nam, miễn là nắng, nước và giá thể đủ.

Phải chờ tới lúc ra hoa mới biết được cây gì

Cây gieo từ hạt chỉ bộc lộ hết khi ra hoa. Có cây ra hoa ngay năm đầu, có cây phải chờ lâu hơn, và phần nhiều cho hoa kém hơn cây mẹ. Người lai tạo chấp nhận việc này vì họ gieo số lượng lớn để chọn ra cây nổi trội.

Với một vườn nhà vài chục chậu, cách chờ đó khá tốn công và tốn chỗ. Vậy nếu muốn chắc chắn có đúng giống mình thích thì làm cách nào, phần dưới trả lời.

Muốn đúng giống thì chọn cây ghép hoặc cây giâm sẵn

Cách chắc nhất là mua cây đã nhân giống vô tính từ cây mẹ đúng giống, có tên giống và nhà lai tạo rõ ràng. Cây về tới nhà là đã bén rễ, chỉ việc sang chậu và chăm theo nhịp, không phải chờ xem mình được cây gì.

Vườn Kobeta làm đúng theo hướng này, nên phần dưới nói rõ vườn có gì và anh chị cần kiểm gì.

Ba chỗ cần kiểm trên cây giống trước khi mua

• Tên giống và nhà lai tạo. Cây có tên giống cụ thể thì tra được đặc điểm hoa, chiều cao và dạng cây trước khi trồng.
• Gốc và mắt ghép. Chỗ ghép liền, không thâm, không nứt. Cách kiểm chi tiết có trong bài mua hoa hồng thân gỗ, 5 điểm cần kiểm.
• Bộ rễ và giá thể trong chậu. Rễ trắng, giá thể tơi và thoát nước. Dạng leo có tiêu chí riêng, xem bài cây hồng leo, cách chọn cây giống khoẻ.

Giống nào có sẵn tại vườn Kobeta

Kobeta là đại diện độc quyền của David Austin Roses (Anh quốc) và Rosa Orientis (Nhật Bản) tại Việt Nam. Giống Rosa Orientis do Takunori Kimura lai tạo, nhánh Nhật nổi tiếng siêng hoa và chịu nóng ẩm khá tốt.

Nhánh Anh có thể bắt đầu bằng Hoa hồng Olivia Rose Austin hoặc Hoa hồng Princess Alexandra Of Kent. Nhánh Nhật có Hoa hồng Fruit và Hoa hồng Couronne Rouge. Mức giá từng dạng cây có trong bài giá hoa hồng theo dạng cây và giống.

Cây mới về nên trồng vào giá thể tơi thoát nước. Vườn dùng giá thể trồng hoa hồng PROFI MIX bao 50L nhập khẩu châu Âu cho cả cây giống và cây ươm.

Vẫn muốn thử gieo hạt giống hoa hồng thì làm bốn bước này

Cách gieo gồm bốn bước, làm với hạt lấy từ quả trên cây nhà, kết quả mong đợi là vài cây con lạ để chơi thử. Anh chị nên coi đây là thú vui chọn giống, không phải cách để có đúng một giống mình thích.

Bốn bước dưới đây đi theo đúng nhịp chín của quả.

• Bước 1. Chừa lại vài hoa sau khi tàn, để quả chín trên cây rồi mới hái. Quả còn xanh thì hạt chưa đủ sức nảy mầm.
• Bước 2. Bẻ quả, tách hạt, rửa sạch phần thịt quả bám quanh hạt rồi để ráo.
• Bước 3. Ủ lạnh hạt trong giá thể ẩm, đặt ngăn mát tủ lạnh vài tuần. Bước này mô phỏng mùa đông, giúp hạt phá trạng thái ngủ.
• Bước 4. Gieo nông trong giá thể tơi, giữ ẩm đều, để nơi sáng nhưng tránh nắng gắt. Tỉ lệ nảy mầm của hạt hồng thấp, nên gieo nhiều hạt cùng lúc.

Cây con mọc lên thì chăm như cây hồng nhỏ, thay chậu dần theo bộ rễ. Nhịp tưới và bón cho hồng chậu có trong các bài kiến thức của vườn, anh chị áp dụng như với cây giống mua về.

Câu hỏi thường gặp về hạt giống hoa hồng

Hạt giống hoa hồng bán trên sàn có gieo lên được không? Có hạt lên được, có hạt không. Nhưng dù lên, cây con cũng không phải giống ghi trên gói, vì hạt luôn là cây lai của hai cây bố mẹ.

Gieo hạt bao lâu thì có hoa? Tuỳ cây. Có cây ra hoa trong năm đầu, có cây chờ lâu hơn, và phần lớn cho hoa kém hơn cây mẹ.

Vườn Kobeta có bán hạt giống hoa hồng không? Không. Vườn chỉ có cây giống đã nhân giống vô tính từ cây mẹ đúng giống, kèm tên giống và nhà lai tạo.

Muốn nhân thêm cây từ cây đang có thì làm sao? Dùng giâm cành hoặc ghép mắt, vì hai cách này giữ đúng giống. Anh chị gọi vườn để được hướng dẫn theo đúng giống và mùa.

Anh chị đang nhắm một giống cụ thể mà chưa biết vườn còn cây hay không, cứ nhắn tên giống cho Kobeta Garden, vườn kiểm và báo lại kèm hình cây thật. Gọi 0938 117 908 để được tư vấn chọn giống theo nắng và chỗ trồng của nhà mình.